ABD’nin İran’ın Hörmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini yöneten kuruluşuna yaptırım uygulaması, petrol fiyatlarında sert yükselişe neden oldu.
Brent petrolün varili uluslararası piyasalarda 94,72 dolardan işlem görüyor. Dün 95,97 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 92,25 dolardan tamamladı. Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 09.50 itibariyle kapanışa göre yaklaşık yüzde 2,67 artarak 94,72 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 90,99 dolardan alıcı buldu.
ABD yönetiminin, İran’ın Hörmüz Boğazı’ndaki geçişleri düzenlemek amacıyla kurduğu “Fars Körfezi Su Yolu İdaresi”ne (PGSA) yaptırım uygulaması, küresel petrol arzına ilişkin endişeleri artırdı. Bu durum, petrol fiyatlarında yukarı yönlü bir ivmelenmeye neden oldu.
ABD Hazine Bakanlığından yapılan açıklamada, PGSA’nın İran Devrim Muhafızları Ordusu ile bağlantıları gerekçesiyle Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi’nin yaptırım listesine eklendiği belirtildi. Yaptırımlar kapsamında, PGSA ile geçiş anlaşması yapan veya kuruluşa geçiş ücreti ödeyen gemi sahiplerine yönelik tedbirlerin uygulanacağı kaydedildi.
Bu yaptırım kararı, ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran devlet medyasında yer alan ve İran ile Umman’ın Hörmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini ortak yöneteğine ilişkin taslak anlaşma haberlerini reddetmesinin ardından geldi. Söz konusu taslak anlaşmanın, İran’ın Hörmüz Boğazı’ndaki ticari gemi geçişlerini savaş öncesi seviyelere bir ay içinde yeniden çıkarmasını öngördüğü belirtildi. Trump ise Hörmüz Boğazı’nın uluslararası sular olduğunu ve tüm ülkelere açık kalması gerektiğini ifade ederek, İran ile Umman’ın Boğaz üzerinde kontrol sahibi olacağı iddialarını büyük ölçüde reddetti.
İran’ın şubat sonunda başlayan ABD ve İsrail ile gerilim sonrası Hörmüz Boğazı geçişlerini fiilen engellemesi, küresel petrol arzının yaklaşık beşte birini etkilerken petrol fiyatlarında sert yükselişe neden olmuştu. Öte yandan, ABD ile İran arasında bu hafta yeniden karşılıklı hava saldırılarının başlaması ve nisan başındaki ateşkesin zayıflaması nedeniyle Hörmüz Boğazı’nın kısa vadede yeniden açılmasına yönelik beklentilerin azaldığı kaydedildi.
Uzmanlar, Hörmüz Boğazı konusunda anlaşma sağlanma ihtimalini yüzde 70 olarak değerlendirirken, Boğaz’ın geleceğine ilişkin belirsizliğin sürdüğüne dikkati çekti. Ayrıca, Boğaz’dan geçiş sigortalarının maliyetinin ciddi şekilde arttığı ve İran’ın geçiş ücreti uygulayıp uygulamayacağının henüz netleşmediği ifade edildi. Brent petrolde teknik olarak 95,53 doların direnç, 94,43 doların destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.
